Powłoka ZM310 – nowoczesne rozwiązanie, które zmienia podejście do ochrony elementów wentylacyjnych

O trwałości instalacji wentylacyjnej w dużym stopniu decyduje środowisko, w którym jest ona eksploatowana. Stały kontakt z wilgocią, skraplająca się para wodna, substancje obecne w powietrzu przemysłowym czy sól mogą prowadzić do stopniowej degradacji stalowych elementów. Jej skutkiem jest nie tylko krótszy okres użytkowania instalacji, lecz także konieczność częstszej konserwacji, napraw lub wymiany poszczególnych komponentów. Już na etapie projektowania warto zatem zwrócić uwagę zarówno na jakość kanałów i kształtek, jak i na właściwości materiału, z którego zostały wykonane.

Jednym z rozwiązań dostępnych w ofercie Lindab jest wykonanie elementów systemów Lindab Safe oraz Lindab Safe Click z blachy pokrytej powłoką cynkowo-magnezową ZM310. Zastosowanie tego rodzaju zabezpieczenia pozwala zwiększyć odporność stalowych komponentów na działanie czynników sprzyjających korozji, a tym samym wspiera długotrwałe i niezawodne użytkowanie instalacji. Ze względu na sposób produkcji kształtki z powłoką ZM310 mają zazwyczaj konstrukcję segmentową. W odróżnieniu od standardowych elementów ocynkowanych nie są one najczęściej formowane metodą tłoczenia, dlatego mogą charakteryzować się innymi wymiarami oraz masą.

Czym jest ZM310?

ZM310 oznacza powłokę cynkowo-magnezowo-aluminiową, którą pokryta jest blacha stalowa z jakiej wykonane są kanały i kształtki. Powłoka składa się w przybliżeniu z 93,5% cynku, 3,5% aluminium oraz 3% magnezu. Liczba „310” wskazuje całkowitą masę powłoki wynoszącą 310 g/m² po obu stronach blachy, co przekłada się na warstwę o grubości około 25 mikrometrów z każdej strony. Materiał produkowany jest zgodnie z normą EN 10346. Powierzchnia początkowo ma metaliczny połysk, z czasem natomiast matowieje, co jest plusem dla użytkowników, którym zależy na instalacji wentylacyjnej bez połysku.

Na pierwszy rzut oka może wydawać się, że niewielki dodatek magnezu nie ma większego znaczenia. To jednak właśnie on odpowiada za właściwości, które odróżniają stal pokrytą ZM310 od tradycyjnej stali ocynkowanej.

Dlaczego sam cynk nie zawsze wystarcza?

Od dziesięcioleci cynk skutecznie chroni stal przed korozją. W wymagających warunkach – przy wysokiej wilgotności, w atmosferze zawierającej chlorki czy w środowisku przemysłowym – klasyczna powłoka ocynkowana z czasem ulega jednak stopniowemu zużyciu.

Dodatek magnezu zmienia sposób, w jaki powłoka zachowuje się podczas eksploatacji. Na jej powierzchni powstaje bardzo szczelna warstwa produktów korozji, która skutecznie ogranicza dostęp wilgoci i tlenu do stali. Dzięki temu proces korozji przebiega znacznie wolniej niż w przypadku standardowego ocynku.

Niezależny brytyjski Steel Construction Institute (SCI) ocenił, że powłoka ZM310 może zapewniać ochronę antykorozyjną porównywalną z tradycyjną powłoką Z600, mimo znacznie mniejszej masy powłoki. Wynika to właśnie z działania stopu cynku, aluminium i magnezu, a nie wyłącznie z ilości samego cynku.

 

Powłoka, która chroni również po obróbce

Jedną z najbardziej charakterystycznych cech ZM310 jest zdolność do ochrony miejsc, które w tradycyjnych powłokach są najbardziej narażone na korozję – krawędzi ciętych, otworów oraz drobnych zarysowań.

Nie oznacza to oczywiście, że materiał „naprawia się” sam. Dochodzi natomiast do naturalnego tworzenia się ochronnej warstwy związków cynku i magnezu, która ogranicza rozwój korozji na odsłoniętych fragmentach stali. Zjawisko to często określane jest mianem efektu samoregeneracji i stanowi jedną z największych zalet nowoczesnych powłok Zn-Mg.

Dla producentów oraz wykonawców instalacji wentylacyjnych ma to duże znaczenie, ponieważ kanały i kształtki są podczas produkcji wielokrotnie cięte, formowane, wiercone i łączone. To właśnie w tych miejscach tradycyjne zabezpieczenia najczęściej tracą swoją skuteczność.

 

Co to oznacza dla systemów wentylacyjnych?

Korzyści wynikające z zastosowania powłoki ZM310 najlepiej widać podczas wieloletniej eksploatacji instalacji. Wyższa odporność na korozję przekłada się na dłuższą trwałość kanałów i kształtek oraz mniejsze ryzyko uszkodzeń w miejscach szczególnie narażonych na działanie wilgoci. Powłoka dobrze sprawdza się również podczas transportu i montażu, czyli w momentach, gdy elementy często są narażone na przypadkowe zarysowania i uszkodzenia mechaniczne.

ZM310 znajduje zastosowanie wszędzie tam, gdzie instalacje pracują w bardziej wymagających warunkach – w pobliżu wybrzeża, w obiektach przemysłowych, rolniczych, oczyszczalniach ścieków czy budynkach o podwyższonej wilgotności. W takich środowiskach powłoka może być stosowana nawet w klasie korozyjności C5 zgodnie z wymaganiami norm EN ISO 12944.

 

Między klasycznym ocynkiem a stalą nierdzewną

Czy ZM310 zastępuje stal nierdzewną? Nie zawsze. Stal nierdzewna nadal pozostaje najlepszym wyborem w najbardziej agresywnych środowiskach lub tam, gdzie obowiązują szczególne wymagania higieniczne. Jednocześnie ZM310 stanowi bardzo interesującą alternatywę dla wielu zastosowań, w których standardowy ocynk okazuje się niewystarczający, a wykorzystanie stali nierdzewnej byłoby nieuzasadnione ekonomicznie.

 

Inwestycja w trwałość

Wybór materiału do wykonania instalacji wentylacyjnej to decyzja podejmowana na wiele lat. Choć koszt zakupu elementów z powłoką ZM310 może być wyższy niż w przypadku tradycyjnego ocynku, dłuższa trwałość, większa odporność na korozję oraz ograniczenie przyszłych kosztów serwisowania sprawiają, że całkowity koszt eksploatacji instalacji może okazać się korzystniejszy.

 

Rozwój materiałów stosowanych w branży HVAC pokazuje, że skuteczna ochrona antykorozyjna nie polega już wyłącznie na zwiększaniu grubości warstwy cynku. ZM310 jest przykładem nowoczesnego podejścia, w którym odpowiednio dobrany skład powłoki pozwala znacznie lepiej zabezpieczyć elementy wentylacyjne przed wpływem czasu i trudnych warunków pracy.