Sprawdź w jaki sposób i gdzie zamontować czujnik czadu w swoim mieszkaniu. Jedynie właściwy montaż zapewni bezpieczeństwo wszystkim domownikom.

Gdzie zamontować czujnik czadu?

Każdego roku wiadomości powtarzają ten sam schemat – wraz z rozpoczęciem się sezonu grzewczego w Polsce, w lokalnych mediach zaczynają pojawiać się doniesienia o zatruciu tlenkiem węgla, czyli czadem. Aby uniknąć tragedii, każdy korzystający w mieszkaniu z potencjalnego źródła trującego czadu powinien wiedzieć, jak uniknąć zagrożenia oraz wyposażyć się w czujnik tlenku węgla.

Zatrucie czadem to realne zagrożenie dla organizmu. Co roku notuje się kilka tysięcy przypadków intoksykacji tlenkiem węgla, zazwyczaj kilkadziesiąt z nich kończy się śmiercią. Przyczyny obecności czadu w powietrzu mogą być różne, najczęściej wiążą się z niesprawnością starego sprzętu, błędnym montażem urządzeń grzewczych i nierozwagą mieszkańców. 

Zaczadzenie – poważne zagrożenie

Jak powstaje czad? Źródłem tlenku węgla mogą być różnego rodzaju urządzenia znajdujące się w naszych domach – piece, gazowe podgrzewacze wody (popularne junkersy), kominki i kuchenki gazowe. Jeżeli cyrkulacja powietrza będzie nieodpowiednia to, na skutek braku odpowiedniej ilości tlenu, dojdzie do niepełnego spalania paliwa. W konsekwencji w powietrzu wzrośnie stężenie czadu. Tlenek węgla to związek chemiczny niewyczuwalny w powietrzu, jest bezwonny i przezroczysty. Jedynym sposobem na jego wykrycie okazuje się specjalny czujnik.

Jak tlenek węgla oddziałuje na organizm? Substancja przenika do krwiobiegu i zatrzymuje proces wchłaniania tlenu, powodującym tym samym niedotlenienie. Początkowe objawy zatrucia czadem to ból głowy i poczucie osłabienia. Dłuższe wystawienie organizmu na toksynę powoduje również wymioty oraz ogólne oszołomienie. Trzeba działać szybko, bo silne zatrucie tlenkiem węgla często bywa nieodwracalne w skutkach, może skończyć się śmiercią.

Poniższa grafika przygotowana przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej pokazuje jak groźny dla człowieka potrafi być czad. Jeszcze mocniej i szybciej działanie tlenku węgla odczuwają dzieci, osoby chorujące na serce, ludzie w podeszłym wieku i kobiety w ciąży.

wpływ czadu na organizm człowiekaWpływ czadu na organizm człowieka

Jak uniknąć zatrucia czadem?

Aby uchronić się przed zatruciem, należy regularnie sprawdzać instalacje, zadbać o drożność komina, kontrolować działanie wentylacji oraz wietrzyć zagrożone pomieszczenia. Ważne jest, by kratki wentylacyjne i otwory nawiewne nie były zasłonięte, co pozwoli na bezproblemową wymianę powietrza. Uważać trzeba także podczas remontów, takich jak chociażby wymiana okien. Zmiany tego typu mogą zaburzyć prawidłowe działanie wentylacji w danym pomieszczeniu, co może mieć negatywny wpływ na zdrowie.

Jednak nawet dopilnowanie tych wszystkich kwestii, nie daje całkowitej pewności. Najlepszym buforem bezpieczeństwa okazuje się proste urządzenie – wykrywacz czadu.

Na kłopoty czujnik czadu

Czujnik tlenku węgla to nic innego jak urządzenie na bieżąco monitorujące stężeniu czadu (lub czujnik czadu i gazu – w przypadku wielofunkcyjnych modeli 2w1). W przypadku odnotowania zagrożenia uruchamia się alarm dźwiękowy. Droższe urządzenia mogą dodatkowo przesłać SMS z informacją o niebezpieczeństwie na wskazany wcześniej numer.

Jaki czujnik czadu wybrać? Bardzo ważne, aby kupić czujnik z certyfikatem zaświadczającym o spełnianiu europejskich norm. Niektóre z najtańszych dostępnych modeli to produkty przeznaczone na rynek azjatycki, niedostosowane do restrykcyjnych wymogów stawianych przez Unię Europejską. Nie można na nich polegać, ponieważ nie spełniają norm jakości oraz mają ustalony zbyt wysoki dopuszczalny limit stężenia CO w powietrzu. Jeśli chcemy nabyć najlepszy czujnik czadu spośród ogromu modeli dostępnych na rynku, zwróćmy uwagę na:

  • Głośność powiadomień - im sygnał głośniejszy, tym lepiej. Jeśli korzystamy z czujnika 2w1 lub 3w1 (czujnik czadu, gazu i dymu), ostrzeżenia powinny generować różne dźwięki, by domownik od razu rozpoznał potencjalne zagrożenie,
  • Wyświetlacz LCD – choć nie są one niezbędne, to warto kupić model, który takowy posiada. Z łatwością możemy wtedy zauważyć np. informację o wyczerpującej się baterii,
  • Łatwość montażu – konkretne pomieszczenia potrzebują różnych typów urządzeń, np. umożliwiających powieszenie na ścianie. Dla ułatwienia warto kupić model, który jest dostosowany do naszych wymagań.
czujnik czadu KiddePrzykładowe czujniki czadu marki Kidde

Czujnik czadu – gdzie go zamontować?

Żeby czujnik czadu działał dobrze, należy użytkować go zgodnie ze wskazówkami producenta. Przede wszystkim urządzenie montuje się w pomieszczeniu, gdzie występujące najwyższe zagrożenie kumulacji tlenku węgla. Może to być łazienka, w której pracuje przepływowy ogrzewacz wody, pokój, w których stoi piecyk gazowy lub przydomowa kotłownia. Jeżeli zajdzie taka potrzeba, można ustawić czujnik w kilku różnych pomieszczeniach.

Przy wyborze konkretnego umiejscowienia czujki trzeba kierować się kilkoma zasadami. Urządzenie nie dokona miarodajnych odczytów, kiedy będzie znajdować się za daleko lub zbyt blisko od źródła zagrożenia. Dlatego należy umieścić je nie bliżej niż metr i nie dalej niż 5-6 metrów od pieca. Nie można także montować czujnika przy samym suficie, w rogach pomieszczenia, ani przy oknach lub kratkach wentylacyjnych. Najlepiej ustawiać je na wysokości głowy dorosłego człowieka – około 1,5 do 2 metrów nad ziemią, przynajmniej 30 cm od sufitu. Nie powinno się również narażać czujnika na zbyt duże działanie promieni słonecznych.

Po założeniu urządzeniu czas na test generalny alarmu. Zazwyczaj służy do tego specjalny przycisk z napisem „test”, po jego włączeniu, w czujniku powinien uruchomić się alarm dźwiękowy. Raz na jakiś czas, np. co miesiąc, warto oczyścić urządzenie z kurzu, który może zakłócać prace urządzenia, oraz ponownie przeprowadzić test działania alarmu.

Uruchomił się alarm czujnika czadu… i co teraz?

Trzeba zachować spokój i przytomność umysłu. Czujniki są skalibrowane tak, aby zaalarmować nas o niepokojącym, ale niezagrażającym jeszcze życiu stężeniu. Pierwszą czynnością powinno być otworzenie wszystkich okien i drzwi w pomieszczeniu. Następnie należy wyłączyć gaz i wszystkie urządzenia, które mogą generować tlenek węgla. Kolejnym krokiem powinno być wyjście na świeże powietrze. Jeśli nie okazał się to fałszywy alarm, należy zadzwonić na 112 lub bezpośrednio wezwać służby ratownicze.

Jeśli ktokolwiek z domowników przejawia symptomy charakterystyczne dla podtrucia czadem – ból głowy, nudności, zawroty głowy, przyspieszone tętno lub uczucie przemęczenia, powinno się wezwać lekarza.