Opinie przedstawicieli branży instalacyjno-grzewczej w Polsce oceniali raczej pozytywnie wyniki II kwartału 2016 roku. Oczywiście rozkład sprzedaży usług i towarów był różny w poszczególnych miesiącach całego kwartału, jednak ogólnie bardziej mówi się o wzrostach, czasami nawet dwucyfrowych niż o stagnacji czy spadkach. Na zróżnicowane opinie z pewnością ma sytuacja w poszczególnych grupach produktowych. Pozytywne opinie dotyczące branży instalacyjno-grzewczej odbiegają nieco od ogólnych wyników w branży budowlanej, która odnotowała prawie w każdej gałęzi spadki w pierwszym półroczu 2016 roku. Jednak negatywne wyniki branży budowlanej, w szczególności budownictwa mieszkaniowego mają wpływ na branże instalacyjno-grzewcza z pewnym, czasem wielomiesięcznym poślizgiem.

Podsumowanie trendów rynku budowlanego i instalacyjno-grzewczego w II kwartale 2015 r.

Ogólna sytuacja gospodarcza

Z danych przedstawionych przez Główny Urząd Statystyczny wynika między innymi, że w czerwcu 2016 roku stosunku do czerwca 2015 roku produkcja sprzedana przemysłu w Polsce zanotowała wzrost rzędu 6%, z kolei produkcja budowlano-montażowa spadła o 13%.Według wstępnych danych produkcja sprzedana przemysłu w cenach stałych (w przedsiębiorstwach o liczbie pracujących powyżej 9 osób) była w czerwcu 2016 r. o 6,0% wyższa niż w czerwcu 2015 roku,kiedy notowano wzrost o 7,4%) i o 7,3% wyższa w porównaniu do maja 2016. Po wyeliminowaniu wpływu czynników o charakterze sezonowym produkcja sprzedana przemysłu w czerwcu 2016 roku ukształtowała się na poziomie o 3,6% wyższym niż w analogicznym miesiącu 2015 roku i o 0,7%wyższym w porównaniu do maja 2016 r. Jak wynika dalej z danych GUS produkcja budowlano-montażowa w I półroczu 2016 roku obniżyła się w skali roku we wszystkich działach budownictwa.Jeśli chodzi o działy powiązane z branżą instalacyjno-grzewczą, to w przedsiębiorstwach zajmujących się robotami budowlanymi specjalistycznymi zanotowano spadek o 11,2 %, a w jednostkach związanych z budową budynków - o 7,7 %. Jedyną grupą, w której produkcja budowlano-montażowa była nieco większa niż w I półroczu 2015 r. i osiągnęła wzrost o 1,3 %, były podmioty zajmujące się głównie pozostałymi specjalistycznymi robotami budowlanymi, które raczej według definicji nie obejmują techniki grzewczej. Jak podaje GUS, w czerwcu 2016 r. odnotowano mniejszą o 14,9% niżw czerwcu 2015 roku sprzedaż robót o charakterze remontowym , oraz o 11,9% inwestycyjnym. Po wyeliminowaniu wpływu czynników o charakterze sezonowym produkcja budowlano-montażowa w czerwcu 2016 roku była o 13,0 % niższa niż przed rokiem i o 3,7% niższa w porównaniu do maja 2016r. Według oceny GUS w lipcu 2016 r. po II kwartale 2016 roku i generalnie po pierwszym półroczu 2016 roku, ogólny klimat koniunktury w budownictwie jest oceniany nieznacznie negatywnie,podobnie jak we wcześniejszych miesiącach. Zdaniem GUS utrzymują się niekorzystne diagnozy sytuacji finansowej przedsiębiorstw oraz produkcji budowlano-montażowej. Ponadto planowane są redukcje zatrudnienia, o skali nieco większej niż przewidywano w czerwcu 2016 roku. Przedsiębiorcy spodziewają się zbliżonego do prognozowanego przed miesiącem spadku cen realizacji robót budowlano-montażowych ( Źródło: PAP). Uzupełniając dane makroekonomiczne, produkcja sprzedana przemysłu w II kwartale 2016 była o 5,7% wyższa niż w II kwartale 2016 roku.Według wstępnych danych w czerwcu 2016 r. ceny produkcji sprzedanej przemysłu w czerwcu 2016 roku były niższe o 0,7% w porównaniu z czerwcem 2015 r. Spadek cen odnotowano również w produkcji budowlano-montażowej - o 0,5%. W okresie pierwszego półrocza 2016 r. ceny produkcji sprzedanej przemysłu były o 1,1% niższe w porównaniu z analogicznym okresem 2015 r. kiedy również notowano spadek o 2,4%, a ceny produkcji budowlano-montażowej w pierwszym półroczu 2016 roku były niższe o 0,7% W analogicznym okresie 2015 roku także odnotowano spadek na poziomie 0,4%.Według danych GUS, szacuje się, że w czerwcu 2016 r. ceny produkcji budowlano-montażowej, w tym ceny budowy budynków, budowy obiektów inżynierii lądowej i wodnej oraz robót budowlanych specjalistycznych były po 0,1% wyższe niż w maju 2016 roku.Ceny produkcji budowlano-montażowej w czerwcu 2016 roku były o 0,2% niższe niż w grudniu 2015 roku i o 0,5% niższe niż w czerwcu 2016 roku.

 

Budownictwo mieszkaniowe

Według wstępnych szacunków GUS w II kwartale 2016 roku podobnie jak w całym pierwszym półroczu tego roku, budownictwo mieszkaniowe utrzymało swój trend wzrostowy. Przedstawione przez GUS dane wskazują, że względem pierwszego półrocza 2015 roku widać w dalszym ciągu wyraźne wzrosty. Wyższa niż w pierwszym półroczu 2015 roku okazała się zarówno liczba mieszkań oddanych do użytkowania, jak i liczba inwestycji, na których budowę wydano pozwolenia oraz ilość mieszkań, których realizacje się rozpoczęły.

Według wstępnych danych GUS, w pierwszym półroczu 2016 r. oddano do użytkowania 73653 mieszkania, co oznacza o 15,1% więcej w porównaniu pierwszego kwartału 2015 r., w kiedy odnotowano spadek o 3,7%. W pierwszym półroczu 2016 r. wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym na budowę 98136 mieszkań, co daje o 13,6% więcej niż w analogicznym okresie 2015 r. kiedy wzrost wyniósł 13,0%. Wzrosła również liczba mieszkań, których budowę rozpoczęto – do 86305, co oznacza wzrost o 7,5% w porównaniu do pierwszego półrocza 2015 kiedy wzrost wynosił 11,2%.Tradycyjnie największy udział wynoszący 50,2% w ogólnej liczbie mieszkań oddanych do użytkowania mieli inwestorzy indywidualni, którzy w pierwszym półroczu 2016 r. oddali do użytkowania 37004 mieszkania, co daje o 4,0% mniej niż przed rokiem.

W tej grupie inwestorów w porównaniu z pierwszym półroczem 2015 r. odnotowano wzrost liczby mieszkań do 46610, na których budowę wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym –, co daje przyrost o 12,3% w porównaniu do wzrostu na poziomie 12,8% w pierwszym półroczu 2015 roku. Wzrosła również do 41655 liczba mieszkań, których budowę rozpoczęto, co oznacza wzrost o 7,3% w porównaniu do wzrostu w pierwszym półroczu 2015 który osiągnął poziom 0,8%.W grupie deweloperów których udział w ogólnej liczbie oddawanych mieszkań wyniósł 47,2%, w pierwszym półroczu 2016 r. oddano do użytkowania 34743 mieszkania, co daje wzrost rzędu 45,4% w porównaniu do pierwszego półrocza 2015 r., kiedy odnotowano spadek na poziomie 6,7%.

Deweloperzy uzyskali w pierwszym półroczu 2016 roku pozwolenia na budowę 49265 mieszkań, co daje wzrost o 13,4% w porównaniu do pierwszego kwartału 2015 roku, kiedy odnotowano wzrost o 15,4%. W pierwszym półroczu odnotowano również do 42649 wzrost liczby mieszkań, których budowę rozpoczęto, co daje wynik o 6,0% lepszy w porównaniu do pierwszego półrocza 2015 roku kiedy odnotowano wzrost na poziomie 26,5%.Spółdzielnie mieszkaniowe w okresie pierwszym półroczu 2016 r. oddały do użytkowania 1003 mieszkania wobec 511 mieszkań w analogicznym okresie 2015 roku. W pierwszym półroczu 2016 roku wzrosła również do 1081 liczba mieszkań, których budowę rozpoczęto - wobec 741 mieszkań w analogicznym okresie 2015 roku. Spadła natomiast do 461 liczba mieszkań, na których budowę wydano pozwolenia w porównaniu do 649 mieszkań w pierwszym półroczu 2015 roku.

Pozostali inwestorzy, tacy jak budownictwo komunalne, społeczne czynszowe i zakładowe w pierwszym półroczu 2016 roku oddali do użytkowania łącznie 903 mieszkania wobec 1017 mieszkań w pierwszym półroczu 2015, z tego w budownictwie komunalnym - 435 mieszkań wobec 563 rok wcześniej, w społecznym czynszowym – 420 mieszkań wobec 238 mieszkań rok wcześniej, a w zakładowym – 48 mieszkań, wobec 216 rok wcześniej. W ramach tych form budownictwa liczba mieszkań, na których budowę wydano pozwolenia i których budowę rozpoczęto w pierwszym półroczu 2016 wzrosła odpowiednio – do 1800, w porównaniu do 798 w pierwszej połowie 2015 roku i do 920, w porównaniu do 524 w roku poprzednim.

Jeżeli chodzi o statystykę budownictwa mieszkaniowego w poszczególnych województwach, to pierwszym półroczu 2016 r. wzrost liczby mieszkań oddanych do użytkowania odnotowano w czternastu województwach, w tym największy: w województwie lubuskim – o 38,3%, dolnośląskim –o 34,2% oraz lubelskim – o 25,5%. Spadek liczby mieszkań oddanych do użytkowania odnotowano w województwie: podkarpackim – o 4,2% i pomorskim – o 3,3%. Najwięcej mieszkań oddano do użytkowania w województwie mazowieckim – 16563 mieszkania, tj. o 25,3% więcej niż w pierwszym półroczu 2015 roku.W pierwszym półroczu 2016 r. wzrost liczby mieszkań, na realizację których wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym odnotowano w trzynastu województwach, w tym największy: w opolskim – o 104,7%, świętokrzyskim – o 69,1% i podkarpackim – o 46,1%. Spadek liczby wydanych pozwoleń lub dokonanych zgłoszeń z projektem budowlanym odnotowano w województwie: warmińsko-mazurskim – o 27,7%, podlaskim – o 7,7% i małopolskim – o 3,1%.Najwięcej mieszkań, na realizację których wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym odnotowano w województwie mazowieckim – 20203 mieszkania, tj. o 9,4% więcej niż w pierwszym półroczu 2015. Wzrost liczby mieszkań, których budowę rozpoczęto w pierwszym półroczu 2016. odnotowano w dwunastu województwach, w tym największy: w opolskim – o 40,3%,świętokrzyskim – o 39,7% i kujawsko-pomorskim – o 37,1%. Spadek liczby mieszkań, których budowę rozpoczęto odnotowano w czterech województwach: w małopolskim – o 11,9%, lubuskim – o 8,5%,pomorskim – o 5,4% i podlaskim – o 0,1%. W województwie mazowieckim (które ma największy udział na rynku budownictwa mieszkaniowego) rozpoczęto budowę 18275 mieszkań, tj. o 20,9%więcej niż pierwszym półroczu 2015 roku. ( Żródło: GUS, eGospodarka)

 

Zamówienia publiczne i upadłości

W pierwszych miesiącach 2016 roku wzrost gospodarczy Polski spowolnił. Pierwszy kwartał 2016 roku zakończył się dynamiką ok. 3,0 % w odniesieniu do podobnego okresu w poprzednim roku., co było najsłabszym tempem od początku 2014 r. Znaczne przyspieszenie wykorzystania środków unijnych w ostatnim roku obowiązywania poprzedniego budżetu UE wsparło dobry wynik gospodarczy uzyskany w 2015 r. Dobra sytuacja makroekonomiczna przenosi się także na sytuację przedsiębiorstw, gdzie zauważalna jest dalsza poprawa w statystykach upadłościowych. W pierwszej połowie 2016 roku liczba upadłości i restrukturyzacji polskich firm obniżyła się o 14 %. w porównaniu z analogicznym okresem 2015 roku. Pomimo dobrych wyników budownictwa, zwłaszcza w części mieszkaniowej w zeszłym roku, sytuacja w branży budowlanej uległa pogorszeniu. W pierwszych pięciu miesiącach 2016 roku dynamika produkcji budowlano-montażowej była niższa o 12,5 % niż w analogicznym okresie 2015 roku. Powolne angażowanie środków z bieżącego budżetu unijnego i niepewność co do przyszłego kształtowania się cen materiałów budowlanych stanowią istotne zagrożenia dla budownictwa infrastrukturalnego. Doświadczenia płatnicze w branży budowlanej pogorszyły się, a niedawna decyzja Wielkiej Brytanii o wyjściu z Unii Europejskiej stawia pod znakiem zapytania wysokość puli środków unijnych. Wielka Brytania, jako jeden z największych płatników netto budżetu UE nie wystąpi ze Wspólnoty natychmiast, a proces ten zajmie jeszcze kilka lat, jednak ze względu na szeroki horyzont czasowy planowanych inwestycji, Brexit może być czynnikiem, który już teraz będzie ograniczał projekty inwestycyjne lub powodował ich bardziej ostrożną ocenę w ramach współfinansowania z środków unijnych ( Źródło: Coface).

W drugim kwartale 2016 roku w Biuletynie Zamówień Publicznych pojawiło się 32 tys. 688 ogłoszeń o  wszczęciu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. To wynik o niewiele ponad 4 % gorszy niż w II kwartale 2016 roku – co wynika z opracowania wykonanego przez serwis eGospodarka.pl. Wzrost jest niemal wyłącznie zasługą wysokiej dynamiki zamówień na prace remontowo-budowlane,bowiem zamówienia na usługi stanęły w miejscu, na dostawy towarów mocno się zmniejszyły. Zarówno w okresie miesięcznym, jak i kwartalnym, rośnie jedynie liczba zamówień na prace remontowo-budowlane. Nadal można obserwować stagnację (lub spadki) w zamówieniach na dostawy usług oraz dostawy towarów.

Dodatnia dynamika zamówień na prace remontowo-budowlany wynika z trwającego sezonu budowlanego. Przyczyn spadków z zakresie przetargów na dostawy usług oraz towarów można upatrywać w zaostrzonej dyscyplinie budżetowej, związanej ze znacznymi wydatkami publicznymi i określonymi priorytetami wydatkowymi Państwa, związanymi na przykład z Programem 500+.Analiza dynamiki przetargów w relacji miesięcznej wskazuje na trwający sezon budowlany. W czerwcu względem maja 2016 roku, liczba postępowań na prace remontowo-budowlane wzrosła o 31%. W relacji rok do roku czerwiec 2016 wyglądał jednak już inaczej. O ile liczba postępowań na prace remontowo-budowlane wzrosła w czerwcu 2016 względem czerwca 2015 o 4,8 %, to zapotrzebowanie na usługi spadło o 4,7 %, na dostawy towarów zmniejszyło się aż o 10,4 %. ( Żródło:eGospodarka). Natomiast dużo gorzej wygląda sytuacja w zamówieniach publicznych dla branży budowlanej infrastrukturalnej, uzależnionej od wydatków budżetowych państwa, gdzie spadki w pierwszym półroczu 2016 roku osiągnęły poziom dwucyfrowy. 

 

Jak oceniany był rozwój rynku instalacyjno-grzewczego w Polsce w II kwartale 2014 roku?

Na temat rozwoju rynku instalacyjno-grzewczego w Polsce w II kwartale 2016 przeważały opinie pozytywne. Oczywiście jak już od pewnego czasu te opinie były zróżnicowane w zależności i od grupy produktowej, regionu czy rodzaju prowadzonej działalności. Opinie o dużo wyższych wzrostach były prezentowanie głównie przez firmy handlowe, mające w swoim asortymencie cała paletę różnych produktów, oraz zapasy magazynowe, które zostały stworzone w wyniku akcji sprzedażowych producentów we wcześniejszych miesiącach, oraz stworzonymi zapasam magazynowymi zakupionymi po cenach sprzed podwyżek. Po wyczerpaniu zapasów magazynowych, znacznie uległa redukcji dostępność kotłów konwencjonalnych. Co prawda, jeszcze są wprowadzają na rynek tego typu urządzenia, ale z uwagi na spadające w szybkim tempie zainteresowanie inwestorów tymi rozwiązaniami i coraz rzadszym występowaniem ich w projektach , sprzedaż dotyczy głównie rynku wymian. Tego typu tendencja został prawdopodobnie spowodowana zwiększeniem ilości modernizacji pod koniec 2015 roku dopingowanych strachem o dostępność urządzeń konwencjonalnych w przyszłości. Wymian dokonują instalatorzy, którzy w dalszym ciągu mają dostęp do urządzeń starego typu. Te czynniki miały wpływ na zmianę struktury runku, gdzie dał się zauważyć trend zmniejszania inwestycji w kotłach gazowych w segmencie odbiorcy indywidualnego. Jest to pewne następstwo wprowadzenia w życie dyrektywy ErP. Wprowadzenie wymogu ekoprojektu i etykietowania w dalszym ciągi ma wpływ na rozwój rynku, co było widoczne w strukturze sprzedaży na przełomie II i III kwartału 2016. Większa ilość oddawanych inwestycji mieszkaniowych, jak także odblokowanie rynku wymian kotłów w instalacjach o mocy pow. 50 kW miały prawdopodobnie przełożenie na zwiększenie udziału tego segmentu rynku. Pierwsze urządzenia tego typu były montowane ok. 20 lat temu i powoli przychodzi czas wymian tych urządzeń na nowe.

Jak sygnalizowano w części ogólnej raportu, panuje coraz większa niepewność jeżeli chodzi o inwestycje w sektorze publicznym. Zmiany personalne w jednostkach podległych administracji publicznej wyhamowały proces decyzyjny w sprawie wielu planowanych wcześniej inwestycji. Panuje w dalszym ciągu ostra rywalizacja cenowa, co nie jest nowością na przestrzeni ostatnich kilku lat. Dla klienta indywidualnego głównym kryterium zakupu pozostaje cena. Stąd można zauważyć szereg tzw. zubożonych ofert, żeby zaoszczędzić na dodatkowych materiałach czy wyposażeniu.Także producenci walczą różnymi promocjami skierowanymi do instalatora o pozyskanie tej grupy wykonawców na rynku. Po wprowadzenia w życie rozporządzeń wykonawczych do dyrektyw związanych z ekoprojektem i etykietowaniem, sytuacja na rynku produktów się wyjaśnia. Coraz mniej jest dostępnych kotłów konwencjonalnych z otwartą komorą spalania. Niektóre firmy wykorzystują furtkę w postaci dopuszczenia do sprzedaży tych urządzeń w instalacjach typu LAS i dostarczają je tam gdzie jest zapotrzebowanie, jednak rynek jednoznacznie przestawia się na urządzenia kondensacyjne. W zakresie etykietowania, na przełomie roku było kilka wyrywkowych kontroli w magazynach Producentów w celu sprawdzenia etykiet na opakowaniach produktów. W II kwartale 2016 roku kilka takich kontroli miało miejsce w firmach handlowych. Jak się wydaje, jedyna grupą która nie była jeszcze w branży z tego powodu kontrolowana są instalatorzy. Instalatorzy są zobowiązani do wystawiania etykiet na tworzone przez siebie zestawy urządzeń pochodzących od różnych dostawców, dostarczanych do klienta ostatecznego. Ogromna większość instalacji i zestawów kupowanych przez instalatorów jest kompletowana u ich dostawców. Niemniej jednak świadomość obowiązku tworzenia etykiet dla zestawów wydaje się niska i jest kwestią czasu gdy jakaś kontrola wykaże zaniechanie w tej dziedzinie, co będzie skutkowało kara dla instalatora.W II kwartale 2016 roku dało się zauważyć pewne osłabienie rynku urządzeń grzewczych opartych na OZE jako całości. Z pewnością wpływ na wyhamowanie dynamiki rozwoju ciepła z OZE w Polsce maja obecnie stosunkowo niskie ceny paliw kopalnych, oraz brak jakichkolwiek zachęt ze strony administracji rządowej do rozwoju tego typu technologii.

Przykład władz wobec OZE, choćby w wypadku arbitralnego podejścia do energetyki prosumenckiej przy okazji nowelizacji ustawy o OZE w trakcie II kwartału 2016, może nie napawać optymizmem, ponieważ jednoznacznie obecne władze wspierają konwencjonalną energetykę węglową, a przy tym ciepło sieciowe, jako system grzewczy oparty na spalaniu węgla. Niemniej jednak, fakt, ze w takiej sytuacji urządzenia do wytwarzania ciepła z OZE w dalszym ciągu się sprzedają, wskazuje, że procesu rozwoju tego segmentu rynku nie da się całkowicie zahamować, ponieważ już inwestorzy z własnego przekonania instalując źródła ciepła OZE, są przekonani co do ich efektywności, a także, co wydaje się być obecnie coraz częstszym argumentem, chcą zapewnić sobie maksymalne bezpieczeństwo energetyczne i być niezależnym od spodziewanych wahań cen dostarczanej z zewnątrz energii. Obecnie coraz częściej się mówi o spodziewanych znacznych wzrostach zarówno energii elektrycznej, jak i ciepła w ramach programu wsparcia dla energetyki systemowej opartej na węglu, co paradoksalnie może się przyczynić do ponownego boomu na niezależne instalacje do wytwarzania ciepła i energii elektrycznej opartych na OZE. Obecna sytuacja rynku urządzeń grzewczych opartych na OZE pozwala na podjęcie i realizacje inicjatyw zmierzających do uporządkowaniu tego segmentu rynku. Wiele firm, które liczyły na doraźne zyski wykorzystując działające wcześniej instrumenty wparcia, opuściło branże, koncentrując nie na innych zadaniach Na rynku pozostali tylko ci którzy w tą działalność zainwestowali i osiągnęli wysoki poziom techniczny. Dlatego w II kwartale podjęto odnośne inicjatywy mające na celu wsparcie rozwoju i utrzymanie segmenty rynku urządzeń grzewczych OZE.

Stosunkowo niezła sytuacja w budownictwie mieszkaniowym, zarówno pod względem liczby oddawanych do użytku mieszkań, jak tez rozpoczynanych budów i wydawanych pozwoleń na budowę ma pozytywny wpływ także na rozwój i nastroje w branży instalacyjno-grzewczej. Duże nadzieje na rozwój wydatków konsumpcyjnych w tym na modernizację instalacji grzewczych budzi program 500+, przynajmniej w najbliższej perspektywie. Ogólnie można przyjąć, że II kwartał dał niezły fundament na wejściu branży w III kwartał który w każdym roku był decydujący dla wyniku rocznego w branży.

 

Jak kształtowała się sytuacja w wybranych grupach produktowych?

Pompy ciepła: W tej grupie towarowej tradycyjnie odnotowano wzrosty, chociaż w tym kwartale nastąpiła dosyć dużą rozbieżność jeżeli chodzi o skale wzrostu. Nie zabrakło ty razem także opinii o stagnacji czy wręcz pewnym spadku sprzedaży pomp ciepła. Rozbieżność wynikała przede wszystkim z asortymentu sprzedawanych lub instalowanych pomp. Z drugiej strony indywidualne opinie o wzrostach rzędu 20-30% raczej w ogólnej liczbie zainstalowanych wszystkich pomp ciepła nie znajdują pokrycia. Jeżeli mówić o wzrostach w grupie pomp ciepła, to można przyjąć , że nie przekroczyły 5-8%. W dalszym ciągu utrzymało się spore zainteresowanie pompami do c.w.u oraz pompami powietrze-woda.

Kolektory słoneczne: W tej grupie towarowej, po raz pierwszy w historii w I półroczu i konsekwentnie w II kwartale nastąpił spadek i to od razu bardzo wysoki, bo na poziomie ok. 50%.Oczywiście należy odnotować, że były także opinie o pewnym umiarkowanym wzroście, pomimo braku jakichkolwiek praktycznych instrumentów wsparcia dla kolektorów słonecznych. Możliwość tak wysokiego spadku sprzedaży na rynku była sygnalizowana już przez SPIUG w poprzednich raportach. Przyczyny tak wysokiego spadku można upatrywać w załamaniu się rynku klienta indywidualnego po ustaniu programu wsparcia prowadzonego przez NFOŚiGW. Siła pociągową rynku kolektorów słonecznych w ostatnim roku były inwestycje wielko powierzchniowe i publiczne, które najczęściej były realizowane w II półroczu, natomiast w wypadku klientów indywidualnych, większość inwestycji była realizowana w II i III kwartale każdego roku. Zamknięcie programu NFOŚiGW spowodowało także zamkniecie szeregu montowni kolektorów z importowanych elementów, które z sprzedawały swoje wyroby prawie wyłącznie do klienta indywidualnego, oferując obok niskie ceny często także nie zadowalającą jakość produktów, co ma wpływ na negatywne opinie na temat instalacji kolektorów słonecznych do tej pory. Podobny problem miały przed laty ze względu na błędy doboru i wykonawstwa także pompy ciepła, co jest przełamywane dopiero teraz po wielu latach.Warto przypomnieć, ze w szczycie rozwoju rynku kolektorów słonecznych w Polsce 4 -5 lat temu w Polsce działało ponad 30 firm które produkowały bądź montowały kolektory słoneczne, zarówno płaskie jak i próżniowe. Obecnie ta liczba spadła poniżej 10. Dlatego wykorzystując obecną sytuację oczyszczenia i uspokojenia rynku, powstała inicjatywa mająca na celu ujednolicenie systemu klasyfikowania charakterystyk technicznych kolektorów słonecznych, edukacji społeczeństwa dotyczącej rozszerzenia zakresu możliwości zastosowania kolektorów słonecznych ponad c.w. u, o czyste ogrzewanie i ciepło procesowe w przemyśle, a finalnie stworzenie realnego i efektywnego instrumentu wsparcia niekoniecznie polegającego na czystym dofinansowaniu instalacji.

Kotły gazowe wiszące: W tej grupie towarowej widać wyraźnie wpływ wdrażania rozporządzeń dotyczących ekoprojektu. Kotły kondensacyjne całkowicie zdominowały rynek. Udział kotłów konwencjonalnych w sprzedaży spadł do ok. 20% w ogólnej liczbie sprzedanych gazowych kotłów wiszących. Sprzedaż kotłów konwencjonalnych w II kwartale to w dalszym ciągu czyszczenie magazynów w celu zaopatrzenia wcześniej zaprojektowanych instalacji na tych urządzeniach oraz w głównej części rynek wymian. Kotły konwencjonalne z zamknięta komora spalania praktycznie zniknęły z rynku, natomiast coraz mniejsza podaż kotów konwencjonalnych z otwartą komorą spalania spowodowały nawet w niektórych przypadkach ich wzrost cen. Ogólnie można przyjąć, że spadek sprzedaży w II kwartale 2016 wyniósł dla tej grupy towarowej ok. 60%. W wypadku wiszących gazowych kotłów kondensacyjnych, wzrosty rok do roku wyniosły rzędu 53% co nie skompensowało ilościowo start na kotłach konwencjonalnych, dlatego można przyjąć, że w II kwartale w grupie wiszących kotłów gazowych nastąpił spadek rzędu 10-15%. Instalacji kotłów gazowych nie sprzyjały także reorganizacje w firmach zajmujących się dystrybucją i przesyłem gazu, co pociąga za sobą znaczne opóźnienia w realizacji przyłączeń do sieci gazowych i w niektórych przypadkach odejścia inwestorów do przyłączeń ciepła sieciowego.

Gazowe i olejowe kotły stojące: w tej grupie produktowej sytuacja w II kwartale wydaje się być stabilna. Jeżeli mówić o spadkach w grupie stojących kotłów gazowych, to spadki były raczej nieznaczne. Duże spadki w grupie kotłów konwencjonalnych zostały w ogromnej części skompensowane przez kotły kondensacyjne, których sprzedaż wzrosła o ponad 70%. Instalatorzy sygnalizowali zwiększone zainteresowanie kondensacyjnymi kotłami stojącymi, które w opinii użytkowników końcowych mają opinie trwalszych od wiszących. Ciekawym zjawiskiem na rynku kotłów stojących jest po raz pierwszy od dłuższego czasu wzrost sprzedaży urządzeń olejowych, których wzrost można szacować na poziomie ok. 15%, do czego walnie przyczynił się wzrost kotłów kondensacyjnych który można liczyć w krotności wcześniejszej sprzedaży. Główną przyczyną takiego zjawiska można upatrywać w spadających cen ropy a co za tym idzie cen oleju opałowego i łatwości obsługi zasilania takich kotłów w instalacjach wyspowych, gdzie nie ma możliwości podłączenia np.gazu. Poza tym, dosyć niska baza wyjściowa sprzedawanych obecnie kotłów stojących powoduje, że zmiana sprzedaży na poziomie kilkudziesięciu czy kilkuset kotłów powoduje znaczne wahnięcia procentowe dynamiki sprzedaży.

Przepływowe podgrzewacze do wody: Ta grupa towarowa już od wielu lat notuje tendencję spadkową, z kilkoma odchyłkami od tej normy które zanotowaliśmy w niedawnych kwartałach. Tym razem spadek sprzedaży gazowych przepływowych podgrzewaczy do wody można szacować na poziomie 15-20%. Jest to konsekwencja postępującej zmiany kultury technicznej w przygotowaniu c.w.u. co jest związane nie tylko z nowymi instalacjami, ale coraz bardziej wydatne na rynku wymian.

Grzejniki: Coraz bardziej widać tendencje zmiany struktury rynku. W budownictwie indywidualnym coraz powszechniej stosuje się ogrzewanie podłogowe. Klasyczne grzejniki stosuje się obecnie coraz częściej głownie w budownictwie wielorodzinnym i publiczny. W II kwartale w dalszym ciągu dał się zauważyć spadek zainteresowania grzejnikami aluminiowymi, natomiast w grzejnikach stalowych dał się zauważyć dwucyfrowy wzrost na poziomie ok. 15-20%, co jest efektem wzmożonych prac wykończeniowych w budownictwie wielorodzinnym realizowanym przez dealerów. Ogólnie sprzedaż grzejników jako całości była stabilna, ze wskazaniem na niewielki wzrost na poziomie 2-5%.

Inne produkty: Inne materiały instalacyjne zanotowały w II kwartale 2016 roku wzrost sprzedaży na poziomie 15-20%. W grupie towarowej kotłów na paliwa stałe według zebranych opinii, sytuacja wydaje się być stabilna i typowa w ciągu roku. W II kwartale każdego roku sprzedaż nieco wyhamowuje. W porównaniu do I kwartału można przyjąć, że sprzedaż wzrosła na poziomie ok. 10% ale w porównaniu do poprzedniego roku respondenci sygnalizują spadek sprzedaży na poziomie 15-25%.Rozbieżność szacunków także wynika czy respondent jest firma produkcyjną, handlową czy instalatorem. W tym ostatnim wypadku więcej wskazywano na stabilność lub nawet. niewielkie 2-5%wzrosty.