Teoretycznie w sieci wodociągowej powinna być woda pod ciśnieniem zapewniającym nie przekroczenie w instalacji domowej wartości 6 barów. W rzeczywistości jest z tym różnie. Mimo że sieci wodociągowe posiadają urządzenia tłumiące uderzenia hydrauliczne, nie są całkowicie wolne od wahań ciśnienia. Dochodzi do tego jeszcze nocny wzrost ciśnienia wynikły ze zmniejszenia poboru wody przez odbiorców. Wszystko to sprawia, że niejednokrotnie w instalacjach domowych przekraczana jest dopuszczalna wartość ciśnienia.

W większości przypadków nie byłby to zauważalne, gdyby nie instalacja ciepłej wody. A konkretnie zabezpieczenie tej instalacji jakim jest zawór bezpieczeństwa. Wzrost ciśnienia sieci wodociągowej, nawet jeśli nie jest sam w sobie wystarczający do przekroczenia wartości ciśnienia otwarcia zaworu, to w połączeniu z przyrostem ciśnienia spowodowanym ekspansywnością temperaturową wody w podgrzewaczu wartość tą na pewno przekroczy. Efektem jest często otwierający się zawór bezpieczeństwa i związane z tym niepotrzebne straty wody. Rozwiązaniem jest montaż reduktora ciśnienia. Jest to zawór mający za zadanie obniżenie ciśnienia wejściowego do żądanej wartości i utrzymywanie go w określonym konstrukcyjnie zakresie. Reduktory ciśnienia montowane są z reguły zaraz za zestawem wodomierzowym, tak aby obniżeniu wartości ciśnienia podlegała cała instalacja. Taki sposób montażu jest konieczny, gdy punkty czerpalne instalacji wyposażone są w baterie mieszające. Gdyby redukcji w takiej instalacji poddawane było tylko ciśnienie ciepłej wody (co w wielu przypadkach jest głównym powodem stosowania reduktorów ciśnienia) następowało by przebicie wody przez baterie mieszające. Zimna woda pod wyższym ciśnieniem sieciowym przedostawała by się poprzez baterię mieszającą do instalacji ciepłej wody powodując przekroczenie ciśnienia dopuszczalnego. Działo by się tak mimo zainstalowania reduktora ciśnienia. Reduktor poprzez dostosowanie ciśnienia wody do wartości wymaganej powoduje zmniejszenie jej zużycia. Dzieje się tak gdyż redukcja ciśnienia powoduje słabszy wypływ wody z przyborów. Przy wykorzystaniu baterii wyposażonych w perlatory (większość obecnie dostępnych) nie ma to negatywnego wpływu na własności użytkowe instalacji. Z materiałów firmy SYR wynika że przy redukcji ciśnienia wody z sześciu do czterech bar oszczędności w zużyciu sięgają 18 %. Wielkość reduktora ciśnienia dobiera się na podstawie wymaganego maksymalnego poboru wody. Należy dobrać reduktor o przepływie większym niż obliczony maksymalny pobór wody. Samo zastosowanie reduktora nie uchroni nas jednak przed wyciekami wody z zaworów bezpieczeństwa. Aby się przed tym uchronić, oprócz reduktora należy zamontować naczynie wzbiorcze ciepłej wody. Naczynia te mają za zadanie przyjęcie przyrostu objętości wody będącej wynikiem ogrzewania wody w podgrzewaczu pojemnościowym. Naczyń tych nie stosuje się w układach przepływowego podgrzewu wody z uwagi na niewielką pojemność tych instalacji i związanym z tym ograniczonym w nich przyrostem objętości wody. Naczynia wzbiorcze do ciepłej wody swoją budową przypominają naczynia do instalacji c.o. Różnice sprowadzają się do materiału z którego są wykonane. W przeciwieństwie do naczyń instalacji c.o. muszą być to materiały dopuszczone do kontaktu z wodą pitną, potwierdzeniem czego jest przyznanie atestu higienicznego. Naczynie przeponowe ciepłej wody montuje się za zaworem antyskażeniowym, na przewodzie doprowadzającym zimną wodę do podgrzewacza. Sposób montażu powinien zapewnić pewien stały przepływ strumienia wody przez naczynie. Stanowi to ochronę przed pogorszeniem jakości wody w miejscach zastoju wody. W przypadku dużych naczyń funkcja ta realizowana jest konstrukcyjnie, w małych zapewnia to specjalny zespół przyłączeniowy.
Podgrzewacz ciepłej wody z kompletem armatury zabezpieczającej (fot. Reflex)
Doboru wielkości naczynia w układzie przygotowania ciepłej wody przeprowadza się obliczając jego pojemność według wzoru: Vn = V .Δv . ((0,8pe + 1)-(pa + 1)) / (0,8pe + 1)
Vn - pojemność całkowita naczynia przeponowego w litrach, V - pojemność instalacji (wraz z poj. podgrzewacza), Δv - przyrost objętości wody od temp. 10 o C do temp. maksymalnej, pe - ciśnienie otwarcia zaworu bezpieczeństwa w bar, pa - ciśnienie wody w wodociągu za reduktorem ciśnienia bar. Przed zamontowaniem naczynie należy wyregulować ciśnienie w poduszce gazowej. Ciśnienie to powinno odpowiadać w przybliżeniu ciśnieniu wody w miejscu włączenia naczynia do instalacji. Zastosowanie obu urządzeń w instalacji przygotowania cieplej wody sprawi, że nie tylko pozbędziemy się zmory ciągle cieknących zaworów bezpieczeństwa, ale także dłużej będziemy się cieszyć nie kapiącymi kranami. opracowanie: Redakcja